Tỷ lệ nợ xấu của 8 ngân hàng lớn

Tiết lộ của Tổng giám đốc một NHTM CP nhỏ có vốn điều lệ trên 2.000 tỉ đồng đóng tại địa bàn miền Đông Nam Bộ cho biết trong tháng 10/2011, tăng trưởng huy động của NH này đã sụt giảm hơn 20%.

Sụt vốn ngoài kiểm soát

Đó là một con số khiêm tốn nếu chỉ tính mức sụt giảm do sự di dời địa chỉ gửi tiền của các tổ chức kinh tế, DN, rút từ NH này chuyển sang NH lớn, mà chưa bao gồm tỷ lệ sụt giảm vốn do người dân rút tiền chuyển sang tài sản vàng hay ngoại tệ. “Bên cạnh đó, điều mà các DN quan tâm nhất hiện nay là liệu NH với quy mô vốn nhỏ dưới mức vốn điều lệ 3.000 tỉ đồng có gặp vấn đề gì về thanh khoản, về nợ xấu hay không, có bị buộc phải bán lại tài sản, bán nợ hay sáp nhập vào NH khác hay không... Chúng tôi đã phải ra sức giải thích là chủ trương của NHNN vừa mới ban hành, phải chờ thêm một thời gian nữa để xem NHNN có yêu cầu chi tiết hoặc chỉ định tới từng NH hay không, còn bản thân chúng tôi tuy vốn nhỏ nhưng làm ăn “ngon lành”, lại vừa thực hiện tái cấu trúc từ năm 2010 nên có lẽ chưa có gì phải e ngại. Nhưng nói vậy mà DN không tin vậy thì cũng đành chịu”, vị tổng giám đốc này nói.

Ông Nguyễn Đức - Giám đốc Cty TNHH Điền Vạn Phát chia sẻ, từ sau tháng 9 khi các vấn đề thanh khoản hay nợ xấu của NH được các phương tiện truyền thông mổ xẻ, Phó giám đốc tài chính của ông cũng đã tới NH nơi DN đang mở tài khoản để tham vấn xem liệu có sự thay đổi nào về hoạt động, kéo theo đó là các vấn đề về thanh toán, giao dịch giữa các DN hay không. “Chúng tôi dò hỏi rất khéo léo và nhân viên giao NH phụ trách tài khoản DN cũng đã lập tức “trấn an”, nhưng thực tình thì sau đó chúng tôi cũng đã dự kiến mở thêm một tài khoản mới, ở một NH khác, ủy quyền cho Phó Giám đốc Cty đứng tên. Có thể khi hết năm tài chính chúng tôi sẽ đóng tài khoản ở NH cũ, công bố giao dịch chính thức qua tài khoản mới, tránh các... lằng nhằng về sau”.

Ngay cả với một số NH được thị trường “ngầm xếp” vào nhóm 2- 3, tức không phải nhóm NH có quy mô nhỏ như Đông Á Bank, Techcombank hay NH Hàng Hải..., việc sụt giảm vốn huy động do sự cạnh tranh với các NH lớn cũng là điều khó tránh. Trong tháng 9, tăng trưởng huy động vốn của Đông Á Bank giảm 5.24% so với tháng trước, còn lãnh đạo Techcombank và NH Hàng Hải cũng cho biết kể từ tháng 9 tăng trưởng huy động vốn của họ là âm khoảng 10-20%.

“Tiểu gia” lép vế

Trước đó, để gia tăng lợi nhuận lên tối đa, nhiều NH cũng đã vận dụng Thông tư 22/NHNN, huy động được đồng nào cho vay luôn đồng đó thay vì phải gác lại một phần để đảm bảo tỷ lệ dự trữ, nên khi đối mặt với việc chảy vốn thì gần như hết phương chống đỡ, rơi vào thế mất đảm bảo thanh toán, kế tiếp là nguy cơ mất thanh khoản. Thêm vào đó, quyết định 2210 QD/NHNN nhằm tăng lãi suất tái cấp vốn từ 4% lên 15% và lãi suất qua đêm giao dịch điện tử liên NH từ 14% lên 16% từ ngày 6/10 cũng ảnh hưởng đến chi phí huy động vốn, đặc biệt của các NH nhỏ. “Trong trường hợp căng thẳng  trên  thị  trường  liên  NH kéo  dài, những  NH gặp khó khăn thanh khoản không còn cách nào khác là phải cầu viện NHNN. Đây là cơ hội tốt để NHNN có thể kiểm soát việc cấp vốn cho các NH kém thanh khoản bằng cách bơm tiền trực tiếp cho họ, do những NH nhỏ nắm giữ một số lượng hạn chế trái phiếu chính phủ và xu hướng giảm của huy động vốn  từ dân cư, làm cho kênh tái cấp vốn  và  liên NH là những lựa chọn duy nhất để NH nhỏ có điều kiện tiếp cận nguồn vốn ở mức giá hợp lý. Và bằng cách tăng lãi suất tái cấp vốn,  NHNN muốn đưa ra một thông điệp rõ ràng rằng chính những NH nhỏ sẽ chịu ảnh hưởng nhiều nhất bởi quyết định này”, SBS – Chứng khoán Ngân hàng Sài Gòn Thương tín phân tích. Thực tế, trước khi lãi suất tái cấp vốn tăng lên đến 15%, NHNN đã tái cấp vốn khoảng 65.000 tỉ đồng cho các NH, và nguồn tiền này chủ yếu dành cho các NH lớn như CTG nhận 19.000 tỉ đồng với lãi suất 14%/năm và Agribank nhận 5.000 tỉ đồng. Bên cạnh đó, thông tin chưa chính thức là NHNN cũng đang xem xét việc tái cấp vốn cho Vietcombank và BIDV. Như vậy, bước đi đầu tiên trong quá trình tái cấu trúc hệ thống NH VN đang dần lộ diện. Một bước đi mà các DN, tổ chức kinh tế hay người dân trong xã hội đều hoàn toàn có thể yên tâm về sự “bọc lót” dày dặn và khéo léo, không gây xáo trộn cho hệ thống tài chính, cho dù có trường hợp mua bán, sáp nhập, hợp nhất, hoặc thậm chí có thể xảy đến việc... rút giấy phép các tổ chức tín dụng như Thông tư 34/2011/TT-NHNN (Thông tư 34) mà NHNN vừa mới ban hành.

Bàn thêm ngoài lề về Thông tư 34 hướng dẫn về trình tự, thủ tục thu hồi giấy phép và thanh lý tài sản của tổ chức tín dụng (TCTD), chi nhánh ngân hàng nước ngoài; trình tự, thủ tục thu hồi giấy phép văn phòng đại diện của tổ chức tín dụng nước ngoài, tổ chức nước ngoài khác có hoạt động NH sẽ có hiệu lực từ 11/12 tới đây, giới quan sát cho rằng vào lúc này, dù có thể đoán trước bước đi tái cấu trúc trên bình diện hệ thống của NHNN, thì vẫn còn rất sớm để có thể dự đoán được “đường đi nước bước” tái cấu trúc của các NH, bao gồm cả các “đại gia” đang rất hùng mạnh về quy mô, thương hiệu, mạng lưới  và cũng dẫn đầu về... nợ xấu, lẫn các “tiểu gia” đang lép vế mọi bề.

Lê Mỹ

DNVN THEO DDDN.COM.VN